Doğuş Pertez
Admin
Temel Yaşam Desteği
Temel Yaşam Desteği
AMAÇ
SOLUNUMU VE KALBİ DURAN KİŞİDE TEMEL YAŞAM DESTEĞİ UYGULAMA
Solunum durması nedir?
Solunum hareketlerinin durması nedeniyle vücudun ihtiyacı olan oksijenden yoksun kalmasıdır. Hemen yapay solunum ile yaralının solunumu desteklenmez ise bir süre sonra kalp durması meydana gelir.
Kalp durması nedir?
Bilinci kapalı kişide, büyük damarlardan nabız alınamaması durumudur.
Kalp durması
Müdahale edilmezse dokuların oksijenlenmesi bozulur.
5 dakika içinde beyinde hasar oluşmaya başlar.
Beyin hasarı oluşan kişinin hayata dönmesi zorlaşır, hayata dönse bile kaliteli ve normal bir hayat yaşayamaz
Temel Yaşam Desteği Nedir?
Hava yolunu açmak,
Yapay solunum yaparak akciğerlerine oksijen gitmesini ve
Dış kalp masajı yaparak kalpten kan pompalanmasını sağlamak,
Sonuç olarak dokulara yeterli düzeyde temiz kan gitmesini sağlamak üzere yapılan, ilaçsız müdahalelerdir
İlkyardımın ABC si nedir ?
Kendimizin ve yaralının can güvenliğini sağladıktan sonra, bilinç kontrol edilmeli, bilinç kapalı ise hastanın durumu hızla değerlendirilmelidir.
Hava yolu açıklığının değerlendirilmesi
Solunumun değerlendirilmesi (Bak, Dinle, Hisset)
Dolaşımın değerlendirilmesi
Ortamın güvenliği sağlanmalıdır.
İlkönce Hasta/yaralının bilinci kontrol edilir
Bilinci varsa ikinci değerlendirmeye geçilir.
Bilinci yoksa 112 aranarak, ABC uygulamaya başlanır.,
112
Temel yaşam desteğine başlarken hemen 112 aranmalı veya çevredekilere aratılmalıdır.
Suda boğulmalarda ; eğer ilkyardımcı yalnız ise 30:2 kalp basısı uygulamasının 5 tur tekrarından sonra 112 aranır.
Bebek ve çocuklarda, eğer ilkyardımcı yalnız ise 30:2 göğüs basısının 5 tur uygulanmasından sonra 112 aranır.
A (Airway) Havayolu Açıklığı
Bilinci kapalı bütün hasta/yaralılarda öncelikle solunum yolu kontrol edilmelidir.
Dili geriye kaymış olabilir yada herhangi bir yabancı cisim ( kum ,toprak , diş protezi v.b.) solunum yolunu tıkayabilir
Bilinci kapalı bütün hasta/yaralılarda öncelikle solunum yolu kontrol edilmelidir.
Dili geriye kaymış olabilir yada herhangi bir yabancı cisim ( kum ,toprak , diş protezi v.b.) solunum yolunu tıkayabilir.
Ağız içi kontrol edilerek yabancı cisim varsa temizlemek amacıyla önce ağız içine kör dalış yapılır.
Daha sonra hastaya baş-çene pozisyonu verilir.
Bir el alna yerleştirilir.
Diğer elin iki parmağı çeneye yerleştirilir.
Baş geriye doğru itilir.
Böylece dil yerinden oynatılarak hava yolu açıklığı sağlanır
Yapay solunum nasıl yapılır?
Hasta/yaralının hava yolu açıldıktan sonra, solunumu değerlendirilir.
Bak : Gözlerle göğüs kafesinin solunum ile birlikte inip kalkması
Dinle : Kulakla ağızdan yada burundan çıkan havanın sesi
Hisset : Yanakla ağız yada burundan çıkan havanın sıcaklığı ve akımı
Solunum yok ise hemen 2 kurtarıcı soluk verilir (yapay solunum).
Yapay solunum ağızdan ağıza yapılır
Ağızdan ağıza tekniği için h/yaralıya Baş-Çene pozisyonu verilir,
Alındaki elin baş ve işaret parmakları ile burun kanatları hava dışarı kaçmayacak şekilde kapatılır
,Normal bir nefes alınır,
İlkyardımcı, h/yaralının ağzını, kenarlardan hava kaçmayacak şekilde kendi ağzı ile kavrar,
Kendi ciğerlerine doldurduğu havayı yavaşca (en az 1 saniye süreyle) göğüs kafesi yukarı kaldıracak kadar üfleyerek hastaya verir,
Üfleme bitince hemen bak-dinle-hisset pozisyonuna gelerek verilen havanın dışarı çıkması gözlenir
Bu işlem 2 kez yapılır.
Bu şekilde verilen hava hayati organları koruyacak yeterli oksijene (%16-18) sahiptir,
Yapay solunum Bebeklerde ağızdan ağız ve buruna ve yetişkinlerde çene kilitlenmesi gibi durumlarda, ağızdan buruna hava verilerek yapılmalıdır
İlkyardımcı kendini korumak için yapay solunum sırasında ince bir tülbent, gazlı bez yada giysi parçası gibi bir malzeme kullanmalıdır.
Dış kalp masajı
Hasta / yaralı mümkünse düz bir zemine yatırılır.
Kalp basısı uygulamak için göğüs kemiğini ortalayarak (göğüs kemiğinin üst ve alt ucunun ortası) göğüsün merkezi tespit edilir.
Bir elin topuğu göğsün merkezine yerleştirilir.
Diğer el bu elin üzerine yerleştirilir.
Her iki elin parmakları birbirine geçirilir
Parmak uçlarının hastaya temas etmemesine dikkat edilir.
Parmak uçları kaburgalara değerse güç dağılır ve kaburgaların kırılmasına sebep olacak ciddi durumlara neden olabilir.
Eller sabit tutulmalıdır.
Dirsekler ve omuz düz ve hasta/yaralının vücuduna dik olacak şekilde tutulmalıdır
Vücut ağırlığı ile kaburga kemikleri 4-5 cm içe çökecek şekilde, ritmik olarak, sıkıştırma-gevşetme şeklinde bası uygulanır.
Ritim dakikada 100 bası olacak şekilde uygulanmalıdır.
Tüm dış kalp masajı boyunca bel kasları kullanılır.
1 yaşın altındaki bebeklerde;
Her iki meme başından geçen hattın hemen altına iki parmak konur,
Parmaklar yan yana ve yere dik olacak,
göğüs kemiği 1-1,5 cm içe çökecek şekilde,
bası sıklığı dakikada 100 bası olacak şekilde 30/2 oranında yapılır.
1-8 yaşına kadar çocuklarda;
tek elle, 2.5-5 cm çökecek şekilde yapılmalıdır.
Hasta/Yaralıya 30 kalp masajından sonra 2 solunum yaptırılır.(30:2)
Temel yaşam desteğine hasta/yaralının yaşamsal refleksleri veya tıbbi yardım gelene kadar yada ilkyardımcı yorulana kadar kesintisiz devam edilir
Çocuklarda (1-8 yaş) Temel Yaşam Desteği nasıl yapılır
Çocuğun bilinci yoksa ve çevrede birileri varsa 112 aratılır.
İlkyardımcı yalnız ise ; 30:2 göğüs basısının 5 tur uygulanmasından sonra 112 aratılır.
Çocuk sert bir zemine yatırılır
Çocuğun sıkan giysileri gevşetilir.
Ağız kontrol edilerek varsa yabancı cisim temizlenir.
Havayolunu açmak için bir elini hasta/yaralının alnına,diğer elinin parmak uçlarıyla çenesinden tutarak geriye hafifçe iterek solunum yolunun açıklığını sağlamalıdır.
Çocuğun solunum yapıp yapmadığı BAK -DİNLE-HİSSET yöntemiyle 5 saniye süre ile kontrol edilir.
Soluk alıp vermiyorsa alnının üzerine koyduğu elin baş ve işaret parmağını kullanarak hasta/yaralının burnu kapatılır.
Yapay solunum ağızdan-ağıza ya da ağızdan-ağız ve buruna tekniği ile çocuğun yaşı ve yüzünün büyüklüğü değerlendirilip gerçekleştirilir,
Yapay solunuma her biri 1 saniyenin üzerinde iki kurtarıcı soluk verilerek başlanır .
Havanın geriye çıkıp çıkmadığı kontrol edilir.
Kalp masajı tek elle basılarak yapılır,
Bası noktası yetişkinlerde olduğu gibi belirlenir.
Büyük çocuklarda tek elin basısı yetersiz görülürse yine yetişkinlerdeki gibi uygulama yapılabilir,
Çocuklarda da dakikada 100 bası uygulanır,
Bası gücü ise göğüs boşluğu 2.5-5 cm çökecek şekilde olmalıdır,
Çocuklarda bir ya da iki ilkyardımcı ile 30 kalp masajından sonra 2 solunum (30:2) olacak şekilde uygulama yapılır.
Temel yaşam desteğine çocuğun yaşamsal refleksleri veya tıbbi yardım gelene kadar kesintisiz devam edilir.
Bebeklerde (0-1 yaş) Temel Yaşam Desteği nasıl yapılır
Bebeğin bilinç kontrolü, topuğuna hafifçe vurularak yapılır,
Bebeğin bilinci yoksa ve çevrede birileri varsa 112 aratılır.
İlk yardımcı yalnız ise ; 5 kurtarıcı solunumdan sonra 30:2 göğüs basısının 5 tur uygulamasından sonra 112 aranır.
Bebeklerde ağız içi körlemesine temizlenmez.
Bebeklerde kör dalış yapılmaz.
Solunum yolunun açılması için bebeğe Baş-Çene pozisyonu verilir (bebeğin başı hafifçe arkaya itilir).
Başın fazla gerdirilmesi bebeklerin solunum yollarının tam gelişmemiş olmasından dolayı solunum yollarını tıkayıp olumsuz sonuçlar yaratabilir , başa hafif bir eğim vermek son derece önemlidir.
Bebeğin omuzlarının altına 2-3 cm. kalınlığında katlanmış havlu bez vs. koymak hava yolunun açılması için yeterli olabilir.
Bebeğin hava yolu açıldıktan sonra, solunum Bak-Dinle-Hisset yöntemi ile 5 saniye süre ile değerlendirilir
Yapay solunuma başlanırken ilkyardımcı ağzı bebeğin ağzı ve burun kökünü de içine alacak şekilde yerleştirilmelidir,
Yapay solunuma bebeğin göğsünü yükseltmeye yarayacak kadar her biri 1 saniyenin üzerinde 5 kurtarıcı soluk verilerek başlanır,
Her üflemede sadece bir ağız dolusu hava verilir.
Üflemenin ayarı bebeğin göğsünün kalkış hareketlerine göre olmalıdır, çocuğun akciğerlerinin alacağından daha fazla hava üflenmemelidir
Bebeklerde dış kalp masajı 2 parmakla yapılır.
Kalp basısı uygulamak için bebeğin (iki meme başının altındaki hattın ortası göğüs merkezini oluşturur) göğüs merkezi tespit edilir.
Bir elin orta ve işaret parmağı bebeğin göğüs merkezine yerleştirilir.
Kalp masajı göğüs kemiği 1-1.5 cm içeri çökecek şekilde yapılır,
Bebeklerde de kalp masajı ve yapay solunum sayısı 30:2 olacak şekilde uygulanır.
Bebeklerde de dakikada 100 bası uygulanır,
Temel yaşam desteğine bebeğin yaşamsal refleksleri veya tıbbi yardım gelene kadar kesintisiz devam edilir
AMAÇ
SOLUNUMU VE KALBİ DURAN KİŞİDE TEMEL YAŞAM DESTEĞİ UYGULAMA
Solunum durması nedir?
Solunum hareketlerinin durması nedeniyle vücudun ihtiyacı olan oksijenden yoksun kalmasıdır. Hemen yapay solunum ile yaralının solunumu desteklenmez ise bir süre sonra kalp durması meydana gelir.
Kalp durması nedir?
Bilinci kapalı kişide, büyük damarlardan nabız alınamaması durumudur.
Kalp durması
Müdahale edilmezse dokuların oksijenlenmesi bozulur.
5 dakika içinde beyinde hasar oluşmaya başlar.
Beyin hasarı oluşan kişinin hayata dönmesi zorlaşır, hayata dönse bile kaliteli ve normal bir hayat yaşayamaz
Temel Yaşam Desteği Nedir?
Hava yolunu açmak,
Yapay solunum yaparak akciğerlerine oksijen gitmesini ve
Dış kalp masajı yaparak kalpten kan pompalanmasını sağlamak,
Sonuç olarak dokulara yeterli düzeyde temiz kan gitmesini sağlamak üzere yapılan, ilaçsız müdahalelerdir
İlkyardımın ABC si nedir ?
Kendimizin ve yaralının can güvenliğini sağladıktan sonra, bilinç kontrol edilmeli, bilinç kapalı ise hastanın durumu hızla değerlendirilmelidir.
Hava yolu açıklığının değerlendirilmesi
Solunumun değerlendirilmesi (Bak, Dinle, Hisset)
Dolaşımın değerlendirilmesi
Ortamın güvenliği sağlanmalıdır.
İlkönce Hasta/yaralının bilinci kontrol edilir
Bilinci varsa ikinci değerlendirmeye geçilir.
Bilinci yoksa 112 aranarak, ABC uygulamaya başlanır.,
112
Temel yaşam desteğine başlarken hemen 112 aranmalı veya çevredekilere aratılmalıdır.
Suda boğulmalarda ; eğer ilkyardımcı yalnız ise 30:2 kalp basısı uygulamasının 5 tur tekrarından sonra 112 aranır.
Bebek ve çocuklarda, eğer ilkyardımcı yalnız ise 30:2 göğüs basısının 5 tur uygulanmasından sonra 112 aranır.
A (Airway) Havayolu Açıklığı
Bilinci kapalı bütün hasta/yaralılarda öncelikle solunum yolu kontrol edilmelidir.
Dili geriye kaymış olabilir yada herhangi bir yabancı cisim ( kum ,toprak , diş protezi v.b.) solunum yolunu tıkayabilir
Bilinci kapalı bütün hasta/yaralılarda öncelikle solunum yolu kontrol edilmelidir.
Dili geriye kaymış olabilir yada herhangi bir yabancı cisim ( kum ,toprak , diş protezi v.b.) solunum yolunu tıkayabilir.
Ağız içi kontrol edilerek yabancı cisim varsa temizlemek amacıyla önce ağız içine kör dalış yapılır.
Daha sonra hastaya baş-çene pozisyonu verilir.
Bir el alna yerleştirilir.
Diğer elin iki parmağı çeneye yerleştirilir.
Baş geriye doğru itilir.
Böylece dil yerinden oynatılarak hava yolu açıklığı sağlanır
Yapay solunum nasıl yapılır?
Hasta/yaralının hava yolu açıldıktan sonra, solunumu değerlendirilir.
Bak : Gözlerle göğüs kafesinin solunum ile birlikte inip kalkması
Dinle : Kulakla ağızdan yada burundan çıkan havanın sesi
Hisset : Yanakla ağız yada burundan çıkan havanın sıcaklığı ve akımı
Solunum yok ise hemen 2 kurtarıcı soluk verilir (yapay solunum).
Yapay solunum ağızdan ağıza yapılır
Ağızdan ağıza tekniği için h/yaralıya Baş-Çene pozisyonu verilir,
Alındaki elin baş ve işaret parmakları ile burun kanatları hava dışarı kaçmayacak şekilde kapatılır
,Normal bir nefes alınır,
İlkyardımcı, h/yaralının ağzını, kenarlardan hava kaçmayacak şekilde kendi ağzı ile kavrar,
Kendi ciğerlerine doldurduğu havayı yavaşca (en az 1 saniye süreyle) göğüs kafesi yukarı kaldıracak kadar üfleyerek hastaya verir,
Üfleme bitince hemen bak-dinle-hisset pozisyonuna gelerek verilen havanın dışarı çıkması gözlenir
Bu işlem 2 kez yapılır.
Bu şekilde verilen hava hayati organları koruyacak yeterli oksijene (%16-18) sahiptir,
Yapay solunum Bebeklerde ağızdan ağız ve buruna ve yetişkinlerde çene kilitlenmesi gibi durumlarda, ağızdan buruna hava verilerek yapılmalıdır
İlkyardımcı kendini korumak için yapay solunum sırasında ince bir tülbent, gazlı bez yada giysi parçası gibi bir malzeme kullanmalıdır.
Dış kalp masajı
Hasta / yaralı mümkünse düz bir zemine yatırılır.
Kalp basısı uygulamak için göğüs kemiğini ortalayarak (göğüs kemiğinin üst ve alt ucunun ortası) göğüsün merkezi tespit edilir.
Bir elin topuğu göğsün merkezine yerleştirilir.
Diğer el bu elin üzerine yerleştirilir.
Her iki elin parmakları birbirine geçirilir
Parmak uçlarının hastaya temas etmemesine dikkat edilir.
Parmak uçları kaburgalara değerse güç dağılır ve kaburgaların kırılmasına sebep olacak ciddi durumlara neden olabilir.
Eller sabit tutulmalıdır.
Dirsekler ve omuz düz ve hasta/yaralının vücuduna dik olacak şekilde tutulmalıdır
Vücut ağırlığı ile kaburga kemikleri 4-5 cm içe çökecek şekilde, ritmik olarak, sıkıştırma-gevşetme şeklinde bası uygulanır.
Ritim dakikada 100 bası olacak şekilde uygulanmalıdır.
Tüm dış kalp masajı boyunca bel kasları kullanılır.
1 yaşın altındaki bebeklerde;
Her iki meme başından geçen hattın hemen altına iki parmak konur,
Parmaklar yan yana ve yere dik olacak,
göğüs kemiği 1-1,5 cm içe çökecek şekilde,
bası sıklığı dakikada 100 bası olacak şekilde 30/2 oranında yapılır.
1-8 yaşına kadar çocuklarda;
tek elle, 2.5-5 cm çökecek şekilde yapılmalıdır.
Hasta/Yaralıya 30 kalp masajından sonra 2 solunum yaptırılır.(30:2)
Temel yaşam desteğine hasta/yaralının yaşamsal refleksleri veya tıbbi yardım gelene kadar yada ilkyardımcı yorulana kadar kesintisiz devam edilir
Çocuklarda (1-8 yaş) Temel Yaşam Desteği nasıl yapılır
Çocuğun bilinci yoksa ve çevrede birileri varsa 112 aratılır.
İlkyardımcı yalnız ise ; 30:2 göğüs basısının 5 tur uygulanmasından sonra 112 aratılır.
Çocuk sert bir zemine yatırılır
Çocuğun sıkan giysileri gevşetilir.
Ağız kontrol edilerek varsa yabancı cisim temizlenir.
Havayolunu açmak için bir elini hasta/yaralının alnına,diğer elinin parmak uçlarıyla çenesinden tutarak geriye hafifçe iterek solunum yolunun açıklığını sağlamalıdır.
Çocuğun solunum yapıp yapmadığı BAK -DİNLE-HİSSET yöntemiyle 5 saniye süre ile kontrol edilir.
Soluk alıp vermiyorsa alnının üzerine koyduğu elin baş ve işaret parmağını kullanarak hasta/yaralının burnu kapatılır.
Yapay solunum ağızdan-ağıza ya da ağızdan-ağız ve buruna tekniği ile çocuğun yaşı ve yüzünün büyüklüğü değerlendirilip gerçekleştirilir,
Yapay solunuma her biri 1 saniyenin üzerinde iki kurtarıcı soluk verilerek başlanır .
Havanın geriye çıkıp çıkmadığı kontrol edilir.
Kalp masajı tek elle basılarak yapılır,
Bası noktası yetişkinlerde olduğu gibi belirlenir.
Büyük çocuklarda tek elin basısı yetersiz görülürse yine yetişkinlerdeki gibi uygulama yapılabilir,
Çocuklarda da dakikada 100 bası uygulanır,
Bası gücü ise göğüs boşluğu 2.5-5 cm çökecek şekilde olmalıdır,
Çocuklarda bir ya da iki ilkyardımcı ile 30 kalp masajından sonra 2 solunum (30:2) olacak şekilde uygulama yapılır.
Temel yaşam desteğine çocuğun yaşamsal refleksleri veya tıbbi yardım gelene kadar kesintisiz devam edilir.
Bebeklerde (0-1 yaş) Temel Yaşam Desteği nasıl yapılır
Bebeğin bilinç kontrolü, topuğuna hafifçe vurularak yapılır,
Bebeğin bilinci yoksa ve çevrede birileri varsa 112 aratılır.
İlk yardımcı yalnız ise ; 5 kurtarıcı solunumdan sonra 30:2 göğüs basısının 5 tur uygulamasından sonra 112 aranır.
Bebeklerde ağız içi körlemesine temizlenmez.
Bebeklerde kör dalış yapılmaz.
Solunum yolunun açılması için bebeğe Baş-Çene pozisyonu verilir (bebeğin başı hafifçe arkaya itilir).
Başın fazla gerdirilmesi bebeklerin solunum yollarının tam gelişmemiş olmasından dolayı solunum yollarını tıkayıp olumsuz sonuçlar yaratabilir , başa hafif bir eğim vermek son derece önemlidir.
Bebeğin omuzlarının altına 2-3 cm. kalınlığında katlanmış havlu bez vs. koymak hava yolunun açılması için yeterli olabilir.
Bebeğin hava yolu açıldıktan sonra, solunum Bak-Dinle-Hisset yöntemi ile 5 saniye süre ile değerlendirilir
Yapay solunuma başlanırken ilkyardımcı ağzı bebeğin ağzı ve burun kökünü de içine alacak şekilde yerleştirilmelidir,
Yapay solunuma bebeğin göğsünü yükseltmeye yarayacak kadar her biri 1 saniyenin üzerinde 5 kurtarıcı soluk verilerek başlanır,
Her üflemede sadece bir ağız dolusu hava verilir.
Üflemenin ayarı bebeğin göğsünün kalkış hareketlerine göre olmalıdır, çocuğun akciğerlerinin alacağından daha fazla hava üflenmemelidir
Bebeklerde dış kalp masajı 2 parmakla yapılır.
Kalp basısı uygulamak için bebeğin (iki meme başının altındaki hattın ortası göğüs merkezini oluşturur) göğüs merkezi tespit edilir.
Bir elin orta ve işaret parmağı bebeğin göğüs merkezine yerleştirilir.
Kalp masajı göğüs kemiği 1-1.5 cm içeri çökecek şekilde yapılır,
Bebeklerde de kalp masajı ve yapay solunum sayısı 30:2 olacak şekilde uygulanır.
Bebeklerde de dakikada 100 bası uygulanır,
Temel yaşam desteğine bebeğin yaşamsal refleksleri veya tıbbi yardım gelene kadar kesintisiz devam edilir
