HeiLmasTer®
Üye
Cumhuriyet dönemi maraş
12 Şubat 1920 tarihinde Maraş, Fransız işgalinden kurtulduğunda yakılıp yıkılması sebebiyle harap durumdaydı. Fransızlara karşı Maraş'ı savunan çeteler ve Kuva-i Milliye mensupları yurdun savunulması için cephelere koşmalarından dolayı şehrin işgal günlerindeki harabe halini düzeltmek için bir çaba gösterilemedi. 1920'li yıllarda Maraş'ın nüfusu 20.000 idi. İşgal yıllarında Fransız ve Ermenilerin baskı ve zulümleriyle halkın bir kısmı köylere gitti. Maraş Kurtuluş Savaşı'nın başarı ile sonuçlanması üzerine göç eden halk tekrar şehirdeki evlerine döndü.
24 Temmuz 1923 tarihinde Lozan Barış Anlaşması'nın imzalanması ile Türkiye'de barış sağlandı ve 29 Ekim 1923 tarihinde Cumhuriyet ilan edildi. Büyük Önder Mustafa Kemal Atatürk'ün liderliğinde Türkiye'nin her tarafında büyük bir kalkınma hamlesi başlatıldı ve çağdaş uygarlık seviyesine çıkmak için köklü inkılaplara girişildi. Türkiye'de meydana gelen bu gelişmelerde Maraş'ta nasibini almaya başladı. Eğitim ve Öğretim seviyesini yükseltmek geliştirmek için okullar açılmaya başlandı. Vilayette yeni devlet daireleri inşa edildi ve şehir içi ulaşım imkanları genişletildi. Maraş halkı da evlerini ve iş yerlerini tamir ederek hayat standartlarını iyileştirmek için çalıştılar.
Türkiye'nin bir çok yerinde olduğu gibi Maraş'ta da yeniliklere ve inkılaplara karşı çıkan bazı kişiler oldu. Bilhassa 1925 yılında başlatılan kılık kıyafet düzenlemelerinin bir başlangıcı olan şapka inkılabına Maraş' ta bir takım kişilerin karşı çıkmasıyla isyan çıktı. Şapka giyilmesine karşı çıkmak amacıyla 27 Kasım 1925 Cuma günü Ulu Camii'de toplanan halk Hükümet Binası'na yürüdü. Bu esnada Cezaevi'nin kapıları kırıldı ve 200 mahkumun dışarı çıkmasına neden olundu. Şapka isyanı olarak bilinen bu olayda 7 kişi idam, 9 kişi 10 onar yıl kürek cezasına çarptırıldı ve 44 kişi de berat etti.
Maraş şehrine Cumhuriyet'in ilk yılarında herhangi bir devlet yatırımı yapılmadı. Daha çok Maraşlı girişimciler ve halk birtakım küçük sanayi ve imalathaneler kurdu. Maraş şehri verimli tarım alanları, hayvancılığı, ormanları ve kaynak ve akarsuları ile kendine yeterli bir yerdir. Bilhassa şehirde ziraat gelişmiş çeltik ve kırmızı biber ekimi yapıldı. Bu ürünlerin işlenmesi için küçük imalathaneler kuruldu.
1933 yılında Atatürk, demiryolu ile Türkoğlu üzerinden Narlı'ya geldi. Maraş Valisi ve halk tarafından büyük sevgi gösterileri ile karşılandı. Burada bir süre dinlendikten sonra Gaziantep'e gitti.
1933 yılından itibaren Avrupa da II.Dünya Savaşı'nın çıkacağı belirtilerinin görünmesinden dolayı Türkiye'de bir ekonomik durgunluk yaşanmaya başlandı. Bu durum II.Dünya Savaşı'nın sonuna kadar devam etti. Bundan dolayı bu dönemde Maraş' ta fazla bir ekonomik canlanma olmadı.
II.Dünya Savaşı'nın sona ermesiyle 1945 yılından itibaren Türkiye'de yatırımlar hızlandı ve ülkenin ekonomisi gelişmeye başladı. Bunların sonucu olarak 1948 yılında Malatya demiryolu hattı üzerinde olan Köprüazı İstasyonu'ndan Maraş'a bir demiryolu hattı bağlandı. Böylece Maraş'ın çevre illerle olan demir ve kara yolu bağlantıları genişletildi. Ulaşım imkanlarının artması şehirde sanayi ve ticaret etkinliklerinin ilerlemesine neden oldu. 1955 yılında Maraş'ın ilk önemli tesisi olan Sümerbank Pamuklu Dokuma Endüstrisi kurulmaya başlandı ve 1965 yılında üretime açıldı. 1960'lı yıllarda Maraş'ta ekonomik yönden önemli gelişmeler oldu.
7 Şubat 1973 yılında Maraş şehrine TBMM, kahramanlık unvanını vererek şehrin adını Kahramanmaraş olarak değiştirdi. 1970'li yıllarda Maraş'ta özel teşebbüsün yaptığı fabrikalar açıldı. Sanayileşmenin başlamasıyla birlikte köyden şehre doğru göç arttı. Bunun sonucu olarak nüfusta 100.000' i geçti.
1975 yılından itibaren Türkiye' de başlayan anarşik olaylar Maraş'ta da etkili oldu. İç ve dış mihrakların kışkırtmalarıyla Türkiye kaos ortamına sürüklenmek istenmişti. Türkiye'yi yıkmak ve parçalamak isteyen güçlerin tezgahladığı en büyük anarşik olay 1978 yılı Aralık ayının sonlarında Maraş'ta ortaya çıktı. Tarihe Maraş olayları diye geçen bu olayda 118 kişi hayatını kaybetti. Fakat olaylardan Kahramanmaraş halkı sorumlu tutuldu. Ceza evlerinde yüzlerce suçsuz Kahramanmaraşlı mağdur ve perişan edildi.
Maraş'ta ekonomik ve sanayi alanındaki esas gelişmeler 1980' li yıllardan sonra başladı. Birçok tekstil fabrikaları açıldı ve bunun sonucu olarak şehrin nüfusu hızla arttı. Ayrıca şehrin yerleşim alanı genişledi ve yeni konut alanları kuruldu.
1926'da Maraş Ticaret ve Sanayi Odası, 1947'de Maraş İl Müzesi kuruldu. Aynı yıl Maraş Lisesi açıldı. 1949'da Maraş Devlet Hastanesi hizmete girdi. Eloğlu Nahiyesi 1960'da ilçe haline getirildi ve ismi Türkoğlu olarak değiştirildi. 1961'de Telefon Santrali kuruldu. 1973'te şu anda Kahraman Maraş Sütçü İmam Üniversitesi Rektörlüğü'nün bulunduğu binada Kahramanmaraş Eğitim Enstitüsü, 1975 yılında Ortadoğu Teknik Üniversitesi Gaziantep Mühendislik Fakültesi'ne bağlı olarak Kahramanmaraş Meslek Yüksek Okulu ve 1989'da Gaziantep Üniversitesi'ne bağlı olarak Ziraat Fakültesi açıldı.
11.07.1992 tarih ve 2282 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanan 03.07.1992 tarih ve 3837 yasa ile Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi kuruldu. Üniversite 1993 yılında eğitim-öğretime başladı. 1995'te İlahiyat ve Mühendislik fakülteleri açıldı. 2001-2002 öğretim yılında 7 fakülte, 10 meslek yüksek okul, 4 yıllık 2 yüksek okul ve 3 enstitü ile öğretime devam etmektedir. Akademik birimlerde 25 Profesör, 23 Doçent, 129 Yardımcı Doçent, 211 Öğretim Görevlisi, 65 Okutman, 176 Araştırma Görevlisi, 20 Uzman olmak üzere 649 akademik personel, üniversitenin çeşitli birimlerinde toplam 498 idari personel görev yapmaktadır. Toplam öğrenci sayısı 11.097'dir. Aynı dönemde Tugay Komutanlığı'nın kurulmasıyla şehirdeki askeri personel sayısı arttı. Bunların sonucu olarak Maraş şehrinde alışveriş merkezleri ve hizmet sektörleri gelişti.
24 Temmuz 1923 tarihinde Lozan Barış Anlaşması'nın imzalanması ile Türkiye'de barış sağlandı ve 29 Ekim 1923 tarihinde Cumhuriyet ilan edildi. Büyük Önder Mustafa Kemal Atatürk'ün liderliğinde Türkiye'nin her tarafında büyük bir kalkınma hamlesi başlatıldı ve çağdaş uygarlık seviyesine çıkmak için köklü inkılaplara girişildi. Türkiye'de meydana gelen bu gelişmelerde Maraş'ta nasibini almaya başladı. Eğitim ve Öğretim seviyesini yükseltmek geliştirmek için okullar açılmaya başlandı. Vilayette yeni devlet daireleri inşa edildi ve şehir içi ulaşım imkanları genişletildi. Maraş halkı da evlerini ve iş yerlerini tamir ederek hayat standartlarını iyileştirmek için çalıştılar.
Türkiye'nin bir çok yerinde olduğu gibi Maraş'ta da yeniliklere ve inkılaplara karşı çıkan bazı kişiler oldu. Bilhassa 1925 yılında başlatılan kılık kıyafet düzenlemelerinin bir başlangıcı olan şapka inkılabına Maraş' ta bir takım kişilerin karşı çıkmasıyla isyan çıktı. Şapka giyilmesine karşı çıkmak amacıyla 27 Kasım 1925 Cuma günü Ulu Camii'de toplanan halk Hükümet Binası'na yürüdü. Bu esnada Cezaevi'nin kapıları kırıldı ve 200 mahkumun dışarı çıkmasına neden olundu. Şapka isyanı olarak bilinen bu olayda 7 kişi idam, 9 kişi 10 onar yıl kürek cezasına çarptırıldı ve 44 kişi de berat etti.
Maraş şehrine Cumhuriyet'in ilk yılarında herhangi bir devlet yatırımı yapılmadı. Daha çok Maraşlı girişimciler ve halk birtakım küçük sanayi ve imalathaneler kurdu. Maraş şehri verimli tarım alanları, hayvancılığı, ormanları ve kaynak ve akarsuları ile kendine yeterli bir yerdir. Bilhassa şehirde ziraat gelişmiş çeltik ve kırmızı biber ekimi yapıldı. Bu ürünlerin işlenmesi için küçük imalathaneler kuruldu.
1933 yılında Atatürk, demiryolu ile Türkoğlu üzerinden Narlı'ya geldi. Maraş Valisi ve halk tarafından büyük sevgi gösterileri ile karşılandı. Burada bir süre dinlendikten sonra Gaziantep'e gitti.
1933 yılından itibaren Avrupa da II.Dünya Savaşı'nın çıkacağı belirtilerinin görünmesinden dolayı Türkiye'de bir ekonomik durgunluk yaşanmaya başlandı. Bu durum II.Dünya Savaşı'nın sonuna kadar devam etti. Bundan dolayı bu dönemde Maraş' ta fazla bir ekonomik canlanma olmadı.
II.Dünya Savaşı'nın sona ermesiyle 1945 yılından itibaren Türkiye'de yatırımlar hızlandı ve ülkenin ekonomisi gelişmeye başladı. Bunların sonucu olarak 1948 yılında Malatya demiryolu hattı üzerinde olan Köprüazı İstasyonu'ndan Maraş'a bir demiryolu hattı bağlandı. Böylece Maraş'ın çevre illerle olan demir ve kara yolu bağlantıları genişletildi. Ulaşım imkanlarının artması şehirde sanayi ve ticaret etkinliklerinin ilerlemesine neden oldu. 1955 yılında Maraş'ın ilk önemli tesisi olan Sümerbank Pamuklu Dokuma Endüstrisi kurulmaya başlandı ve 1965 yılında üretime açıldı. 1960'lı yıllarda Maraş'ta ekonomik yönden önemli gelişmeler oldu.
7 Şubat 1973 yılında Maraş şehrine TBMM, kahramanlık unvanını vererek şehrin adını Kahramanmaraş olarak değiştirdi. 1970'li yıllarda Maraş'ta özel teşebbüsün yaptığı fabrikalar açıldı. Sanayileşmenin başlamasıyla birlikte köyden şehre doğru göç arttı. Bunun sonucu olarak nüfusta 100.000' i geçti.
1975 yılından itibaren Türkiye' de başlayan anarşik olaylar Maraş'ta da etkili oldu. İç ve dış mihrakların kışkırtmalarıyla Türkiye kaos ortamına sürüklenmek istenmişti. Türkiye'yi yıkmak ve parçalamak isteyen güçlerin tezgahladığı en büyük anarşik olay 1978 yılı Aralık ayının sonlarında Maraş'ta ortaya çıktı. Tarihe Maraş olayları diye geçen bu olayda 118 kişi hayatını kaybetti. Fakat olaylardan Kahramanmaraş halkı sorumlu tutuldu. Ceza evlerinde yüzlerce suçsuz Kahramanmaraşlı mağdur ve perişan edildi.
Maraş'ta ekonomik ve sanayi alanındaki esas gelişmeler 1980' li yıllardan sonra başladı. Birçok tekstil fabrikaları açıldı ve bunun sonucu olarak şehrin nüfusu hızla arttı. Ayrıca şehrin yerleşim alanı genişledi ve yeni konut alanları kuruldu.
1926'da Maraş Ticaret ve Sanayi Odası, 1947'de Maraş İl Müzesi kuruldu. Aynı yıl Maraş Lisesi açıldı. 1949'da Maraş Devlet Hastanesi hizmete girdi. Eloğlu Nahiyesi 1960'da ilçe haline getirildi ve ismi Türkoğlu olarak değiştirildi. 1961'de Telefon Santrali kuruldu. 1973'te şu anda Kahraman Maraş Sütçü İmam Üniversitesi Rektörlüğü'nün bulunduğu binada Kahramanmaraş Eğitim Enstitüsü, 1975 yılında Ortadoğu Teknik Üniversitesi Gaziantep Mühendislik Fakültesi'ne bağlı olarak Kahramanmaraş Meslek Yüksek Okulu ve 1989'da Gaziantep Üniversitesi'ne bağlı olarak Ziraat Fakültesi açıldı.
11.07.1992 tarih ve 2282 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanan 03.07.1992 tarih ve 3837 yasa ile Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi kuruldu. Üniversite 1993 yılında eğitim-öğretime başladı. 1995'te İlahiyat ve Mühendislik fakülteleri açıldı. 2001-2002 öğretim yılında 7 fakülte, 10 meslek yüksek okul, 4 yıllık 2 yüksek okul ve 3 enstitü ile öğretime devam etmektedir. Akademik birimlerde 25 Profesör, 23 Doçent, 129 Yardımcı Doçent, 211 Öğretim Görevlisi, 65 Okutman, 176 Araştırma Görevlisi, 20 Uzman olmak üzere 649 akademik personel, üniversitenin çeşitli birimlerinde toplam 498 idari personel görev yapmaktadır. Toplam öğrenci sayısı 11.097'dir. Aynı dönemde Tugay Komutanlığı'nın kurulmasıyla şehirdeki askeri personel sayısı arttı. Bunların sonucu olarak Maraş şehrinde alışveriş merkezleri ve hizmet sektörleri gelişti.
