Canlıların sınıflandırılması

  • 18 Nisan 2010
  • 3724 Okunma
  • 0 Cevap

Konu Durumu:
Daha fazla cevap için açık değil.
  1. • Canlıları, benzerlik ve akrabalık derecelerine göre gruplara ayırmaya sınıflandırma denir.
    • 2 tiptir.a) Suni b) Doğal

    1) Suni (Ampirik) Sınıflandırma
    • Canlıların dış görünüşlerine ve yaşadığı ortama bakılarak yapılan sınıflandırmadır.
    • Aristo tarafından yapılmıştır.
    • Canlılar  Bitkiler  a) Otlar b) Çalılar c) Ağaçlar
     Hayvanlar  a) Havada b) Karada c) Suda
    Yaşayanlar Yaşayanlar Yaşayanlar
    • Dış görünüş dikkate alındığından nitel gözlemlere dayalı bir sınıflandırmadır.
    • Suni sınıflandırmada analog organlar dikkate alınır.
    • Analog organlar; yapıları farklı ama görevleri (yaptıkları işleri) aynı olan organlardır.Analog organları analoji inceler.
    Örnek : Kuşun kanadı – Arı kanadı – Sinek kanadı

    2) Doğal (Filogenetik) Sınıflandırma
    • Canlıların organ yapılarının benzerliğine, dolayısıyla evrimsel akrabalıklarına bakılarak yapılan sınıflandırmadır.
    • Doğal sınıflandırmada homolog organlar dikkate alınır.
    • Homolog organlar; yapıları aynı ama görevleri farklı olan organlardır.Homolog organları homoloji inceler.
    Örnek : İnsanın kolu – Kuşun kanadı – Balinanın yüzgeci
    • Organları homolog olan canlılar akrabadırlar.Akraba canlıların proteinlerindeki amino asit dizilişleri, embriyonik gelişim evreleri, boşaltım artıkları da benzerdir.
    • Nicel gözlemlere dayanır.
    • Canlıların sınıflandırılmasında temel alınan bazı özellikler :
    o Hücre tipi ve sayısı (Ökaryot – Prokaryot) (Hücresel organizasyon)
    o Embriyo tabakalarının sayısı (Endoderm – Mezoderm – Ektoderm)
    o Embriyonik örtülerin bulunuşu (Vitellus – Koryon – Amniyon – Allontois)
    o Vücut boşluğu tipleri (Gastrovasküler – Sölom)
    o Simetri şekilleri (Bileteral – Işınsal)
    o Vücutta segmentlerin bulunuşu (Benzer parça)
    o İskeletin bulunuşu (varsa kıkırdak veya kemik)
    o Azotlu boşaltım maddelerinin benzerliği (NH3 – Üre – Ürik Asit)
    o DNA’ daki baz dizilişi
    o Sistemlerin varlığı (Sindirim, solunum, dolaşım vs.)




    SINIFLANDIRMA BİRİMLERİ
    • Sınıflandırmanın en küçük birimi türdür.

    Alem
    Regnum Hayvanlar

    Şube Filum Omurgalılar
    Sınıf Clasis Memeliler
    Takım Ordo Etçiller
    Aile Familya Kedigiller
    Cins Genus Kedi
    Tür Species Ev Kedisi

    • İlk tür kavramını John Ray kullanmıştır.Ray’ e göre ortak ataları olan benzer bireyler topluluğuna tür denir.
    • Bugünkü anlamda tür; ortak bir atadan gelen, yapı ve görev bakımından benzer organlara sahip, yalnızca kendi aralarında üreyebilen ve kısır olmayan döller meydana getiren canlıların oluşturduğu topluluktur.
    • At ile eşek birbiriyle çiftleşebilmesine rağmen yavruları olan katırın kısır olmasından dolayı farklı tür olarak alınır.
    • Ayrıca katır tür olmadığından dolayı sistematikte yeri yoktur.
    • Kurt ile köpeğin çiftleşmesinden oluşan kurt köpeği üreyebildiği halde kurt ve köpek farklı türdendir.
    • Bilimsel anlamda ilk sınıflandırmayı Carl Linne yapmıştır.
    • Aynı türden olan canlıların; kromozom sayıları, yaşama ortamları, boşaltım ürünleri, embriyonik gelişimleri aynıdır.Protein yapıları ise bir başka canlıya göre birbirine daha çok benzer.
    • Aynı türün bütün bireylerinin kromozom sayısı aynıdır..Ama kromozom sayısı ayı olan iki canlı aynı türden olmayabilir.
    Örnek : İnsan=46 kromozom ; Moli balığı=46 kromozom
    • Türler yaşadıkları ortamlara adapte olduklarından çeşitlilik gösterebilir.
    Örnek : Irklar
    • Bir canlının embriyonik gelişimi sırasında önce şube özellikleri, en son ise tür özellikleri ortaya çıkar.
    • Türler iki kelimeyle, diğer birimler tek kelimeyle adlandırılırlar.
    • Tür isminde ilk kelime cins ismi olup, ilk harfi büyük yazılır.İkinci isim ise o türün tamamlayıcısıdır.
    Felis domesticus  Ev kedisi
    Cins adı Tanımlayıcı ad

    CANLILAR
    
     
    PROKARYOTLAR ÖKARYOTLAR
     
        
    Monera Alemi Protistalar Fungiler Bitkiler Hayvanlar


    A) PROKARYOT CANLILAR (Monera Alemi)
    • Tamamı tek hücreli, basit yapılı canlılardır.
    • Çekirdekleri ve zarla çevrili organelleri yoktur. Protistlerden bu yönleriyle ayrılırlar.
    • 1) Bakteriler 2) Mavi-Yeşil algler 3) Virüsler

    1) Bakteriler
    • Ribozom hariç organelleri yoktur.
    • Bütün bakterilerde hücre zarı ve hücre çeperi bulunur. Çeperin yapısında karbonhidrat, protein ve yağ bulunur.Bazı bakterilerde ise çepere ek olarak polisakkaritlerden meydana gelmiş kapsül bulunur.
    • Hücre zarından oluşan mesozomları vardır.Mesozom, solunum enzimlerinin kullanılarak enerjinin üretildiği yerdir.
    • Fotosentez yapan bakterilerde hücre zarının sitoplazma içinde kıvrımlar yapmasıyla oluşan tilakoidler ve bunların içinde de klorofil bulunur.
    • Kalıtım maddesi DNA’ dır ve halkasaldır.Proteinle kaplı değildir.
    • Her yerde yaşayabilirler.En çok et suyu ve ağarlı besin ortamlarında çoğalırlar.
    • Depo maddesi glikojendir.
    • Şekillerine göre; küre, çubuk, virgül, spiral
    • Gram boyasına göre; gram(+) , gram(-)
    • Solunumlarına göre; Aeroblar, Anaeroblar, Fakültatifler
    • Beslenmelerine göre;
    a) Saprofitler : Organik maddeleri inorganik maddelere dönüştürürler.Sonuçta besin ve enerji elde edilir.Tabiattaki C, P ve N döngüsünde görevlidirler.Ensim sistemleri iyi gelişmiştir.
    b) Parazitler : Sindirim enzimleri olmadığı için başka bir canlıya ihtiyaç duyarlar. Hastalık yapanlarına patojen bakteriler denir.
    c) Fotosentetikler : Sitoplazmalarında serbest klorofil taşırlar.Hidrojen kaynağı olarak H2O, H2S ve H2 gibi maddeleri kullanırlar.Aerob, Anaerob ya da fakültatif olabilirler.
    d) Kemosentetikler : Organik maddelerin sentezi için gerekli olan enerjiyi inorganik maddelerin oksidasyonundan (oksitlenmesinden) temin eder. Işık ve klorofil gerekli değildir.Nitrit, nitrat, demir ve kükürt bakterileri kemosentetiktirler. Kemosentez sonucu:
    1) Bazı zararlı maddeler ortadan kaldırılır.
    2) Bitkilerin alabileceği tuzlar oluşturulur.
    3) Kimyasal enerji kazanılır.????:

    < Resmi açmak için tıklayın >


    4) Organik besin sentezlenir.
    &#8226; Üremelerine göre ;
    a) Bölünerek : Bütün bakterilerin esas üreme şeklidir.Amitoz şeklinde uygun bir ortamda 20 dakikada bir bölünürler.
    b) Sporla : Bazı bakteriler ortam şartları bozulunca endospor oluştururlar.Endospor kalıtım materyallerinin çok az bir sitoplazmayla beraber, sert bir çeperle çevrilmiş halidir. Endosporlarda metabolik faaliyetler minimum seviyededir.
    c) Konjugasyon : DNA yapısı farklı iki bakteri yan yana gelerek aralarında geçici bir zardan köprü oluştururlar.Bu köprü aracılığı ile DNA parçaları değiştirilir.
    &#8226; Bakterilerin çoğu tüketicidir.

    2) Mavi-Yeşil Algler
    &#8226; Fotosentez yaparlar ama kloroplastları yoktur.
    &#8226; Tatlı su birikintilerinde ve göllerde yaşarlar.
    &#8226; Sitoplazmalarında yeşil renkli klorofil pigmenti ve mavi renkli fikosiyanin pigmenti bulunur.
    &#8226; Yapışkan, jelatinimsi bir dış kılıf ile örtülüdür.

    3) Virüsler
    &#8226; Protein kılıf ve bir nükleik asitten meydana gelir.Bu yapıya nükleoprotein denir.
    &#8226; Virüsün protein kılıfına kapsid, kılıfı oluşturan parçalara kapsomer, yönetici molekülüne ise genom denir.
    &#8226; Sitoplazmaları yoktur.
    &#8226; Enzim sistemleri olmadığından hücre içi mecburi parazittirler.
    &#8226; Enzim sistemleri olmadığından antibiyotiklerden etkilenmezler.
    &#8226; En küçük organizmalardır.
    &#8226; Hücre dışında kristal yapıda bulunurlar.
    &#8226; Özel dokularda çoğalırlar.Her virüsün çoğaldığı belli bir hücre çeşidi vardır. Bunun sebebi ise hücre zarındaki glikoproteinlerin virüslerle birleşebilme özelliği olmasındandır.
    &#8226; Virüsler yüksek sıcaklık, ortam pH ı ve radyoaktif ışınlardan etkilenir ve ölürler.
    &#8226; 3 tiptir.
    a) Bitkisel Virüsler : Kalıtım materyali hepsinde RNA dır. Tütün, patates, marul, mozaik virüsleri örnek olarak verilebilir.
    b) Hayvansal virüsler : Kalıtım materyali bazılarında DNA, bazılarında ise RNA dır.Grip, kızamık, kabakulak, suçiçeği, sarı humma, çocuk felci, uçuklar, siğiller ve aids örnek verilebilir.
    c) Bakteriyofaj : Kalıtım maddesi DNA&#8217; dır.
    &#8226; Sarı humma virüsleri karaciğerde; kuduz virüsleri beyin ve omurilikte ; çiçek, kızamık ve siğil virüsleri deride çoğalırlar.
    &#8226; Hücreler virüslere karşı interferon salgılar.İnterferon, hücrelerin virüslere karşı ürettikleri bağışıklık maddesidir.Bu nedenle kabakulak, kızamık gibi hastalıkları geçirenler kolay kolay bu hastalıklara yakalanmazlar.
    &#8226; Retrovirüsler; RNA bulundururlar.Hücre içine girdiklerinde önce özel bir enzimle (Reverztranskriptoz) RNA&#8217; yı çift zincirli DNA&#8217; ya dönüştürür.Sonra ise hücre DNA&#8217; sını ele geçirerek işini yaptırır ve hücrenin kanserli hücreye dönmesine sebep olur.
    &#8226; Canlı bir hücreye giren virüs şu etkilerden birini gerçekleştirir.????:

    < Resmi açmak için tıklayın >


    o Hücre içinde çoğalarak hücrenin parçalanmasına sebep olmasına lizis denir.
    o Hücrenin DNA sına yapışarak hücrenin şeklinin değişmesine sebep olmasına transformasyon denir.
    o Hücrenin aşırı ve düzensiz bir şekilde çoğalmasına sebep olmasına reprodüksiyon denir.
    &#8226; Virüsün canlılık özellikleri
    o Yönetici molekül taşırlar.
    o Çoğalırlar.
    o Enzim bulundururlar.
    o Özel protein yapıları vardır.
    &#8226; Virüsün cansızlık özellikleri
    o Kristalleşirler.
    o Sitoplazmaları yoktur.
    o Hücre zarı ve ribozomları yoktur.
    o Metabolik reaksiyonları yapamazlar.
     


    Yazan: Albert Einstein
Konu Durumu:
Daha fazla cevap için açık değil.
Yüklüyor...
21/09/2018 - 07:39