Haydar
Emekli Yönetici
Çocuğunuzun dişlerini koruyun
Okul çağına gelen çocuklarda ağız ve diş
bakımının önemine değinen uzmanlar, ağız
ve diş sağlığının vücut ve beden sağlığının
vazgeçilmez bir parçası olduğunu söylüyor. Okul öncesi çocuklarda 20 adet süt dişi
bulunduğunu belirten Çocuk Diş Hekimliği
Uzmanı Doç. Dr. Şule Çıldır, süt dişlerinin bu
dönemde mutlaka anne-babalar tarafından
temizlenmesi ve aynı zamanda diş fırçalama
alışkanlığının da bu dönemde kazandırılması gerektiğinin belirtti: “İlk diş ağızda görünmeye başladıktan sonra
her sabah kahvaltıdan sonra ve akşamları
yatmadan önce dişlerinin fırçalanmasına
alışan bir çocuk, okul döneminde de aynı
alışkanlığa kendiliğinden sahip olur.
Çocuklarda diş fırçalama aynı zamanda el gelişimleri açısından da önemlidir. Bu
nedenle anne-babalar, önce çocuklarının
kendilerinin dişlerini fırçalamasına izin
vermeli; son fırçalamayı ise beraberce
bitirmeliler. Yapılan çalışmalar çocukların doğru bir diş
fırçalaması yapabilmeleri için el gelişimlerinin
yaklaşık 7-8 yaş civarında
tamamlanabildiğini gösteriyor. Bu nedenle
anne-babaların bu yaşa kadar çocuklarının
diş fırçalamasında etkin rol oynamaları gerekir.” Kahvaltı yapsa da yapmasa da dişlerini
fırçalamalı Diş fırçalamada en önemli öğünlerin sabah
kahvaltı sonrası ve akşam yemek sonrası
olduğunu hatırlatan Çıldır, sabah kahvaltıda
yenilen şekerli-tatlı besinlerin çürük yapıcı
etkileri olduğunu söyledi: “Bu nedenle okul
döneminde sabah trafiği evde ne kadar yoğun olursa olsun dişler mutlaka
fırçalanarak evden çıkılmalıdır” diyen Doç.
Dr. Çıldır şöyle devam ediyor: “Gece boyunca diş üzerinde biriken plağın
dişlerin fırçalanmasıyla uzaklaştırılması
sayesinde sonradan okulda yapılan
kahvaltıda, karbonhidratla plak diş yüzeyinde
birleşemeyeceği için çürük oluşum riski
azalır. Ayrıca sabahları dişlerin fırçalanması mutlaka geliştirilmesi gereken bir alışkanlık
olduğundan kahvaltı yapsın ya da yapmasın
dişlerini fırçalamaya bu dönemde alışan bir
çocuk, bu alışkanlığını ömür boyu devam
ettirecektir.” Akşam dişler fırçalandıktan sonra
sadece su içilebilir Akşam dişler fırçalanmadığında, sabaha
kadar diş yüzeyinde kalan yiyecek artıkları ve
uyku sırasında azalan tükürük akışı ile çürük
oluşumu hızlanıyor. Sadece 2 dakika
ayırarak diş çürüklerinin tedavisi için birçok
saatin diş hekimi koltuğunda geçirilmesinin önlenebileceğini Doç. Dr. Şule Çıldır, “gece
boyunca diş çürüğünün oluşmaması için
sadece yatmadan hemen önce dişlerin
fırçalanması yeterli olmaz. Dikkat edilmesi
gereken birkaç önemli nokta daha vardır”
diyerek bunları şöyle sıraladı: - Gece yatmadan önce süt içme alışkanlığı
olan çocuklarda içilen sütün dişler fırçalansa
bile tamamen diş yüzeyinden
uzaklaştırılması zordur. Bu nedenle sütün
yatmadan en az 1 saat önce içilmesi ve
yatmadan önce dişlerin fırçalanması gerekir. - Çoğu zaman
yapılan hata
da dişler fırçalanır, pijamalar giyilir ve yatağa
girdikten sonra şurup içirilir. Ancak çocuk
şuruplarının içerisinde içimlerini
kolaylaştırmak için çoğu zaman şeker katılır. Şurup verdiğinizde şekerli bir meyve suyu da
vermiş gibi düşünebilirsiniz. Çünkü bu ilaçlar
da diş yüzeyinde kaldığında gece boyunca
aynı çürük yapıcı etkiyi gösterir. - Dişler fırçalandıktan sonra sadece su
içilebilir. Bunun dışında içilen ya da yenilen
her şeyden sonra yeniden dişlerin
fırçalanması gerekir. Çocukta diş çürüğü riskini en aza
indirmek için - Çocuğunuzun sabah kahvaltı sonrası ve
akşamları yatmadan önce olmak üzere
günde en az iki kez dişlerini fırçalamasını
sağlayın. - Çocuğunuzun şeker tüketimini
sınırlandırın. Şekerli yiyecek ve içecekleri ara
öğünlerde vermek yerine ana öğünlerden
hemen sonra verip sonrasında dişlerini
fırçalamasını sağlayın. - Okulların başladığı bu dönemlerde
pedodontistinize (çocuk dişleri uzmanına)
giderek çocuğunuzun ağız ve diş sağlığı
muayenesini yaptırın. Bu sayede varsa
başlangıç durumundaki çürükleri, ağrı
yapmadan tedavi edilir ve eğitim döneminde size sıkıntı çıkarmaz. - Çocuğunuzda çürük oluşumunu önlemek
ve dişlerini çürük oluşumuna karşı
güçlendirmek amacı ile halk arasında “Diş
Ojesi” olarak bilinen “Fissür Örtücü”
uygulamalarının ve tüm diş yüzeylerinin
çürükten korunmasında önemli rol oynayan “Yüzeyel Fluorid” uygulamasını okulların
başladığı bu dönemde yaptırmanız büyük
önem taşır.
bakımının önemine değinen uzmanlar, ağız
ve diş sağlığının vücut ve beden sağlığının
vazgeçilmez bir parçası olduğunu söylüyor. Okul öncesi çocuklarda 20 adet süt dişi
bulunduğunu belirten Çocuk Diş Hekimliği
Uzmanı Doç. Dr. Şule Çıldır, süt dişlerinin bu
dönemde mutlaka anne-babalar tarafından
temizlenmesi ve aynı zamanda diş fırçalama
alışkanlığının da bu dönemde kazandırılması gerektiğinin belirtti: “İlk diş ağızda görünmeye başladıktan sonra
her sabah kahvaltıdan sonra ve akşamları
yatmadan önce dişlerinin fırçalanmasına
alışan bir çocuk, okul döneminde de aynı
alışkanlığa kendiliğinden sahip olur.
Çocuklarda diş fırçalama aynı zamanda el gelişimleri açısından da önemlidir. Bu
nedenle anne-babalar, önce çocuklarının
kendilerinin dişlerini fırçalamasına izin
vermeli; son fırçalamayı ise beraberce
bitirmeliler. Yapılan çalışmalar çocukların doğru bir diş
fırçalaması yapabilmeleri için el gelişimlerinin
yaklaşık 7-8 yaş civarında
tamamlanabildiğini gösteriyor. Bu nedenle
anne-babaların bu yaşa kadar çocuklarının
diş fırçalamasında etkin rol oynamaları gerekir.” Kahvaltı yapsa da yapmasa da dişlerini
fırçalamalı Diş fırçalamada en önemli öğünlerin sabah
kahvaltı sonrası ve akşam yemek sonrası
olduğunu hatırlatan Çıldır, sabah kahvaltıda
yenilen şekerli-tatlı besinlerin çürük yapıcı
etkileri olduğunu söyledi: “Bu nedenle okul
döneminde sabah trafiği evde ne kadar yoğun olursa olsun dişler mutlaka
fırçalanarak evden çıkılmalıdır” diyen Doç.
Dr. Çıldır şöyle devam ediyor: “Gece boyunca diş üzerinde biriken plağın
dişlerin fırçalanmasıyla uzaklaştırılması
sayesinde sonradan okulda yapılan
kahvaltıda, karbonhidratla plak diş yüzeyinde
birleşemeyeceği için çürük oluşum riski
azalır. Ayrıca sabahları dişlerin fırçalanması mutlaka geliştirilmesi gereken bir alışkanlık
olduğundan kahvaltı yapsın ya da yapmasın
dişlerini fırçalamaya bu dönemde alışan bir
çocuk, bu alışkanlığını ömür boyu devam
ettirecektir.” Akşam dişler fırçalandıktan sonra
sadece su içilebilir Akşam dişler fırçalanmadığında, sabaha
kadar diş yüzeyinde kalan yiyecek artıkları ve
uyku sırasında azalan tükürük akışı ile çürük
oluşumu hızlanıyor. Sadece 2 dakika
ayırarak diş çürüklerinin tedavisi için birçok
saatin diş hekimi koltuğunda geçirilmesinin önlenebileceğini Doç. Dr. Şule Çıldır, “gece
boyunca diş çürüğünün oluşmaması için
sadece yatmadan hemen önce dişlerin
fırçalanması yeterli olmaz. Dikkat edilmesi
gereken birkaç önemli nokta daha vardır”
diyerek bunları şöyle sıraladı: - Gece yatmadan önce süt içme alışkanlığı
olan çocuklarda içilen sütün dişler fırçalansa
bile tamamen diş yüzeyinden
uzaklaştırılması zordur. Bu nedenle sütün
yatmadan en az 1 saat önce içilmesi ve
yatmadan önce dişlerin fırçalanması gerekir. - Çoğu zaman
yapılan hata
da dişler fırçalanır, pijamalar giyilir ve yatağa
girdikten sonra şurup içirilir. Ancak çocuk
şuruplarının içerisinde içimlerini
kolaylaştırmak için çoğu zaman şeker katılır. Şurup verdiğinizde şekerli bir meyve suyu da
vermiş gibi düşünebilirsiniz. Çünkü bu ilaçlar
da diş yüzeyinde kaldığında gece boyunca
aynı çürük yapıcı etkiyi gösterir. - Dişler fırçalandıktan sonra sadece su
içilebilir. Bunun dışında içilen ya da yenilen
her şeyden sonra yeniden dişlerin
fırçalanması gerekir. Çocukta diş çürüğü riskini en aza
indirmek için - Çocuğunuzun sabah kahvaltı sonrası ve
akşamları yatmadan önce olmak üzere
günde en az iki kez dişlerini fırçalamasını
sağlayın. - Çocuğunuzun şeker tüketimini
sınırlandırın. Şekerli yiyecek ve içecekleri ara
öğünlerde vermek yerine ana öğünlerden
hemen sonra verip sonrasında dişlerini
fırçalamasını sağlayın. - Okulların başladığı bu dönemlerde
pedodontistinize (çocuk dişleri uzmanına)
giderek çocuğunuzun ağız ve diş sağlığı
muayenesini yaptırın. Bu sayede varsa
başlangıç durumundaki çürükleri, ağrı
yapmadan tedavi edilir ve eğitim döneminde size sıkıntı çıkarmaz. - Çocuğunuzda çürük oluşumunu önlemek
ve dişlerini çürük oluşumuna karşı
güçlendirmek amacı ile halk arasında “Diş
Ojesi” olarak bilinen “Fissür Örtücü”
uygulamalarının ve tüm diş yüzeylerinin
çürükten korunmasında önemli rol oynayan “Yüzeyel Fluorid” uygulamasını okulların
başladığı bu dönemde yaptırmanız büyük
önem taşır.
