Bir çinliye göre hun ordusu raporu (m.ö. 140)

[eZeL634]

Çin geleneği, yabancıları, yabancılara karşı
savaştırmaktır. Şimdiki Hunların yurdu ile
savaş taktikleri ise, Çin’den büsbütün ayrıdır.
Hunların ülkesinde inilip çıkaran dağ
yamaçları, girilip çıkarılması gereken dar
boğazlar, uçurumların kıyılarından giden
çok tehlikeli yollar vardı. Bu boğaz
geçitlerden Çin atları geçemezler.
Hunların at üzerinde dört nala giderken bile
ok atabilir ve yay kullanabilirler. Çinli atlılar
bunu yapamazlar. Hunlar ne rüzgâr, ne
yağmur, ne açlıktan ve ne de susuzluktan
korkarlar . Çinliler ise bunları yapamazlar. Bu
Hunların çok uzun çağlardan beri eski
yetenekleridir. Biz Çinlilerin gücü ise düz ve
engelsiz arazide savaş arabalarına koşulan
hızlı atlara dayanır. Bu arabaların gelişi ile
Hun ordusu paniğe uğrar. Ancak Çin
arabaletleri ile oklar uzaklara atabilirler.
Ancak bu yaylar uzun atamazlar. Bizim yaya
askerlerimiz, silah elde ve açık olarak hücüm
edebilirler. Hunların yaya askerleri ise bunu
yapamazlar. Hunlarda zaten yaya askerleri
yok denecek kadar azdır. Bu da Çinlilerin
uzun zamandan beri gelişmiş yetenekleridir.
Çin ordusu Hunları düz ovada
yakalayamazlar. Mümkün mertebe Hunlar ile
karşı karşıya gelinmemelidir.’’